سه شنبه, ۲۲ تیر ۱۴۰۰ ۱۶:۲۷ ۲۰۶
چچ
آشنایی با مفاهیم مدار(قسمت اول)‏

آشنایی با مفاهیم مدار(قسمت اول)‏

در این نگارش به توضیح مدارها و ویژگی های آنها پرداخته شده است.‏

  • مدار چیست؟

مدار به مسیر منحنی شکلی گفته می‌شود که یک جسم در فضا (مانند ستاره، سیاره، ماه، سیارک یا فضاپیما) به دلیل جاذبه، در اطراف ‏جسم دیگری می‌چرخد.‏ گرانش باعث می‌شود اجسام موجود در فضا که جرم دارند به سایر اجسام مجاور جذب شوند. وقتی موشک‌ها ماهواره‌های ما را پرتاب ‏می‌کنند، آنها را در مدارهای تعریف شده قرار می‌دهند. در آنجا گرانش، ماهواره را در مدار مورد نیاز خود نگه می‌دارد. به همان ‏روشی که گرانش، ماه را در مدار زمین نگه می‌دارد. این اتفاق مشابه پرتاب یک توپ از پنجره یک برج بلند رخ می‌دهد؛ برای حرکت ‏دادن توپ، ابتدا باید با اعمال نیرو(هل دادن) توپ را پرتاب کنیم، در اینصورت توپ در یک مسیر منحنی به سمت زمین حرکت خواهد ‏کرد. پرتاب، سرعت اولیه توپ را تأمین می‌کند، اما گرانش به تنهایی باعث می‌شود که توپ پس از رها شدن به سمت زمین حرکت ‏کند. از این رو مسیر حرکت توپ به شکل منحنی خواهد بود. به روشی مشابه، یک ماهواره که در مداری با ارتفاع صدها یا هزاران ‏کیلومتر بالاتر از سطح زمین قرار می‌گیرد، در لحظه تزریق به نیرویی(فشاری) که موتورهای موشک به آن وارد می‌کنند در مدار خود ‏شروع به چرخش می‌کند. همانطور که در شکل نشان داده شده است، پرتاب باعث می‌شود یک جسم در یک مسیر منحنی به سمت ‏زمین حرکت کند و چنانچه این پرتاب قدرتمند باشد می‌تواند آن جسم(ماهواره) را در یک مدار مشخص به دور زمین به گردش در ‏آورد.‏


• مدار چیست؟


به دلیل وجود خلأ در فضا، مقاومت(اصطکاک) وجود ندارد و ماهواره می‌تواند به کمک نیروی جاذبه به دور زمین بچرخد. قرار دادن ‏ماهواره‌ها در مدار این امکان را فراهم می‌کند تا از فن آوری‌های سنجش از دور، مخابرات، ناوبری، پیش بینی آب و هوا و مشاهدات ‏نجومی استفاده کنیم.‏


  • پرتاب به مدار

در هر مأموریت، یک موشک یک یا چند ماهواره را در مدارهای مربوط به خودشان قرار می‌دهد. انتخاب پرتابگر در درجه اول به ‏جرم محموله و همچنین به میزان فاصله آن از زمین بستگی دارد. محموله سنگین یا مدار با ارتفاع زیاد برای مقابله با گرانش زمین به ‏نیروی بیشتری نسبت به محموله سبکتر در ارتفاع پایین تر نیاز دارد.‏


آدرس کوتاه شده:
فهرست طبقات