چهارشنبه, ۱۲ آبان ۱۴۰۰ ۰۸:۲۵ ۶۵
طبقه بندی: آزمایشگاه Rs
چچ
مدل‌ سازی رشد و توسعه شهرستان تاکستان و پایش تغییرات اراضی اطراف این شهر

مدل‌ سازی رشد و توسعه شهرستان تاکستان و پایش تغییرات اراضی اطراف این شهر

در این مطلب، تغییرات پوشش اراضی و توسعه شهری شهرستان تاکستان در بازه زمانی 20 ساله با استفاده از تصاویر ماهواره‌ ای لندست، پایش گردیده است.

امروزه رشد مناطق شهری و تأثیر آن بر کاربری اراضی در جهان و بخصوص در کشورهای درحال توسعه به یک مسئله مهم زیست محیطی در علوم محیطی و برنامه‌ریزی شهری تبدیل شده است. رشد مکانی نواحی شهری چنانچه بدون برنامه‌ریزی باشد موجب تخریب کاربری اراضی اطراف شهرها می‌ شود بنابراین به منظور برنامه‌ریزی صحیح در این نواحی لازم است که رشد نواحی شهری و تأثیر آن بر کاربری اراضی مورد مطالعه قرار گیرند و همچنین به منظور کاهش اثرات مخرب رشد شهری بر کاربری اراضی و ظهور پیامد های اجتماعی و اقتصادی نواحی شهری در برنامه‌ریزی‌ های آینده، لازم است رشد این نواحی مدل‌ سازی شده تا برنامه‌ ریزان بتوانند با استفاده از آن، جهات توسعه شهر را به مسیرهای بهینه و مناسب هدایت نموده و تخریب اراضی ناشی از رشد شهر را به حداقل برسانند.


شهرستان تاکستان در ۳۵ کیلومتری جنوب غربی قزوین و در محور ترانزیتی قزوین –همدان و قزوین –زنجان واقع شده‌ است، ارتفاع متوسط این شهر از سطح دریا ۱۲۶۵ متر می‌ باشد. به منظور پایش تغییرات پوشش اراضی و توسعه شهری شهرستان تاکستان در بازه زمانی 20 ساله از تصاویر ماهواره‌ ای لندست 8 و 7 استفاده شد. همچنین به منظور پیش‌ بینی این تغییرات در آینده از مدل تلفیق سلول‌ های خودکار زنجیره مارکوف (CA-Markov) استفاده شد. تغییرات کاربری ‌‎ها در این منطقه در 20 ساله گذشته و نقشه پیش‌ بینی کاربری‌ ها با استفاده از مدل مارکوف برای 20 سال آینده برای 3 کلاس مناطق شهری، پوشش گیاهی و کشاورزی و نواحی بایر در زیر نشان داده شده است (شکل 1 : A : تصویر ماهواره‌ ای سنتینل 2 از شهرستان تاکستان و اراضی اطراف آن در سال 1400 - B : نقشه طبقه‌ بندی شهرستان تاکستان و اراضی اطراف آن در سال 1380 - C : نقشه طبقه‌ بندی شهرستان تاکستان و اراضی اطراف آن در سال 1400 - D : نقشه پیش‌ بینی شده شهرستان تاکستان و اراضی اطراف آن در سال 1420). در یک ارزیابی کلی از روند تغییر کاربری‌ ها می‌ توان به مسئله رشد اراضی شهری و انسان ساخت به صورت قابل توجهی اشاره کرد که این افزایش با تخریب و تغییر بخش قابل توجهی از اراضی کشاورزی و پوشش گیاهی رخ داده است. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که طی دوره 1380 تا 1400 حدود 850 هکتار از اراضی کشاورزی و پوشش گیاهی در این منطقه تخریب و تبدیل به اراضی بایر و شهری شده‌اند که از این مقدار 199 هکتار تبدیل به اراضی شهری و 651 هکتار تبدیل به اراضی بایر شده‌اند همچنین در این دوره حدود 87 هکتار از اراضی بایر به اراضی شهری تبدیل شده‌اند و در مجموع حدود 286 هکتار به اراضی شهری در این منطقه افزوده شده است. همچنین نتایج حاصل از پیش بینی مدل زنجیره مارکوف گویای آن است که با ادامه این روند در 20 سال آینده حدود 538 هکتار از اراضی کشاورزی و پوشش گیاهی تخریب و تغییر کاربری به اراضی بایر و شهری خواهند داد.



آدرس کوتاه شده: